Autonasie! Huh?
Autonasie is een samentrekking van twee woorden: autonomie en euthanasie. Autonomie in de zin van de vrijheid om je eigen keuzes te maken en verantwoordelijkheid te nemen voor de gevolgen daarvan. Euthanasie is afgeleid van het Griekse woord euthanasos; het betekent letterlijk “goede dood” of “goed sterven” Autonasie is een voorheen nog niet bestaand woord. A.I. weet er geen raad mee, maar dat zal binnenkort zeker anders zijn.
Autonasie dus!
Ik geef er zelf de navolgende betekenis aan: mijn vrijheid om op een goede manier te sterven tot mijn goede dood daarop volgt. Vrijheid in de zin van: de mogelijkheid om naar eigen wil en inzicht te spreken en te handelen zonder onnodige beperkingen of dwang. Sterven in de zin van: het proces dat leidt tot het doen stoppen van de vitale functies. Dood in de zin van: het onherstelbare einde van het levende systeem waarin ik mij manifesteer; de permanente beëindiging van alle vitale functies van mijn organisme.
Wat mij het meeste stoort in de discussies rondom de individuele keuze voor een goede dood, is dat mensen of groepen van mensen daarover meningen formuleren en stellingen innemen waarbij als vanzelfsprekend wordt aangenomen dat dit voor een ieder zou moeten gelden. Terwijl: Eenieder verlangt naar een goede dood. Wat er goed moet zijn aan die dood, is voor iedereen anders. Immers wat er aan je verwachtingen of beter; verlangens moet voldoen is een persoonlijk gegeven. Prima wanneer dat gegeven “als voor jou goed” wordt gevoeld. Maar waarom dit gegeven als individu of als groep vervolgens dwingend opleggen aan een ander individu, of groep, of zelfs aan een samenleving als geheel. Ik betwijfel of we het daarover ooit eens zullen worden.
Dus is het aan de tijd om aan geen enkele discussie dienaangaande meer deel te nemen. Eenvoudigweg omdat het niet meer hoeft. Er zijn manieren om tot Autonasie te komen. Momenteel is een proces gaande om hieraan handen en voeten te geven. Aan Autonasie wordt op dit moment concreet vormgegeven. De verschillende ideeën worden uitgewerkt. De noodzakelijke plannen worden in de steigers gezet.
Stel je voor:
In de buurt van Woudenberg (net onder Amersfoort) ligt het door Coöperatie de Laatste Wil (CLW) geïnitieerde landgoed “De Vier Jaargetijden”. Vanuit de vier uithoeken van Nederland: Vlissingen, Den Helder, Delfzijl en Maastricht doe je er minder dan twee uur over om er te geraken. Met andere woorden: het ligt centraal in Nederland en is voor iedereen makkelijk te bereizen. Vier hectaren groot is het; mooi ingericht ook. Je zou het lommerrijk kunnen noemen. “Een plek om het leven te vieren”, zo valt er bij de ingang te lezen. Vanaf de toegangspoort wordt het geheel door een rechte laan van zo’n driehonderd meter diagonaal doormidden gesneden. Aan het eind waarvan je een mooi bouwwerk kunt ontwaren. Aaneengesloten witte kubussen lijken het, in verschillende maten en met veel glas. Ook aan de zijpaden, die je al wandelend, links en rechts tegenkomt, staan verscholen in het groen, soortgelijke witte kubussen. Her en der vind je een variatie aan buitenkunst. Al met al: “Een fijn oord om je zelf te kunnen zijn” en ook: “Een plek waar je je geborgen voelt”. Dat is wat je kunt horen wanneer je je oor te luister legt bij de mensen die het landgoed bezoeken en bezocht hebben. Bij gelegenheid, want het landgoed dient een aantal doelen die onverbrekelijk met het menselijke leven verbonden zijn. Verbeeld in de vier jaargetijden. In deze verhandeling ligt de nadruk op het eind van het laatste seizoen; de overgang; wanneer we uit de tijd gaan. Wanneer we op enig moment, noodgedwongen of uit vrije wil zelf een eind aan ons leven willen maken. Dus: middels autonasie.
Het landgoed is het eindresultaat, ook wel de verwerkelijking van de missie van CLW om baas te worden over het eigen sterven in Nederland. De ruim 30.000 leden van de vereniging zijn ieder voor zich lid van de Vereniging van Eigenaren van “de Vier Jaargetijden”. (Overigens: ook niet-leden kunnen een aandeel kopen) Ieder lid is met een betaling van 1.000 euro voor het leven mede-eigenaar. Na overlijden gaat het aandeel naar CLW om opnieuw verkocht te kunnen worden. In het najaar van 2026 is op initiatief van CLW uitgebreid onderzoek gedaan om te achterhalen of de missie van CLW in de samenleving voldoende breed gesteund wordt en ook of datzelfde eveneens geldt ten aanzien van het idee van “De Vier Jaargetijden”. Hiervoor heeft zij haar 30.000 leden geraadpleegd en heeft zij ook aan Ipsos Nederland opdracht gegeven onderzoek te doen onder de bevolking van ons land. Het onderzoekpanel van Ipsos is ruim 40.000 respondenten groot. Groot genoeg om ook een betrouwbaar beeld te kunnen schetsen hoe hierover binnen de kiezerspopulatie van de afzonderlijke politieke partijen gedacht wordt. Het zal geen verwondering wekken dat uit beide onderzoeken bleek dat de steun significant groot is. Tussen de 70 en 80% ! Belangrijker nog zijn de verhoudingen tussen voor en tegenstanders binnen de verschillende politieke partijen. Het beeld is daar niet veel anders. Op een enkele uitzondering na, alleen maar meerderheden: tussen de 65 en 95%. Elders op deze site kunt U meer lezen over het Pareto, oftewel het 80/20 principe en de kracht van de omkering van deze notie.
In de nabije toekomst komt in het parlement een voorstel tot grondwetsherziening voor te liggen, zodat autonasie een grondrecht zal worden. De Tweede Kamer en ook later de Eerste Kamer zullen hiermee zeker gaan instemmen omdat haast geen enkele partij het aandurft om zich – anders dan haar stemmers – tegen het wetsvoorstel uit te spreken. Deze ontwikkelingen hebben ertoe geleid dat CLW het aangedurfd heeft om de grondwetsherziening niet af te wachten. De Modus Operandi op “De Vier Jaargetijden” wordt vanwege het bovenstaande door het Openbaar Ministerie meer dan gedoogd. Er is inmiddels onder druk van politiek en samenleving sprake van feitelijke acceptatie en een zekere mate van facilitering op weg naar die vaststaande legalisering. Hoe ziet die “Modus Operandi” er in de praktijk uit:
Ik neem daarbij mijn huidige stervenswens als voorbeeld om daarna nog een aantal mogelijke alternatieven voor te leggen. Op enig moment in de toekomst kan ik tot de conclusie komen dat mijn lijf mij niet meer kan voorzien van de kwaliteit van leven die ik alsdan nog aanvaardbaar vind. In overleg met mijn dierbaren kan ik er dan mogelijk voor kiezen om eerst te stoppen met eten, de eenvoudige en makkelijke aanvang van het stervensproces en uiteindelijk ook te stoppen met drinken, de mogelijk ingewikkelde en wellicht moeilijke afsluiting. Bij het niet meer drinken is medische begeleiding bijna altijd noodzakelijk. Dan is er sprake van palliatieve sedatie en zijn er goede mogelijkheden mijn ongemak zo veel als mogelijk te beperken. Op het moment waarop ik het bewustzijn met of zonder hulp van medicatie zal verliezen zal ik de beslissingen met betrekking tot mijn levenseinde overlaten aan de personen die ik gemachtigd heb om in mijn plaats te treden, waarbij ik in vooruit al heb aangegeven dat de belangen van degenen die ik achterlaat daarbij leidend zullen zijn. Zij hoeven niet aan te zien hoe mijn lichaam mogelijk moeite heeft om zich niet meer te verweren tegen het onoverkomelijke waarvoor ik eerder vrijwillig heb gekozen. Dit stervensproces wordt door “De vier Jaargetijden” gefaciliteerd en ik verblijf gedurende het proces aldaar waardoor het landgoed alsdan mijn hospice is: Een huiselijke omgeving waarin mijn naasten en ik zich tijdens dit traject op ons gemak kunnen voelen. Dat kan in een van de vele onderkomens op het landgoed en/of in dat deel van het hoofdgebouw dat als hospice is ingericht. Na mijn overlijden kan ook de uitvaart op “De Vier Jaargetijden” plaatsvinden.
Een ander kiest ervoor om zijn autonasie vorm te geven door gebruik te maken van de daarvoor voorhanden Sarco Pod. Dat kan in kleine kring , dat wil zeggen omgeven door zijn dierbaren. Maar zij of hij kan er ook voor kiezen om de eigen uitvaart bij leven mee te beleven. Waarbij de genodigden afscheid kunnen nemen van de nog in levende lijve aanwezige en al dan niet aanwezig kunnen dan wel mogen zijn van het heengaan. Weer een ander kiest ervoor de Kairos Collar te gebruiken, die in de “werkplaats” terplekke door de betreffende zelf gemaakt kan worden. Je kunt er ook voor kiezen om niet zo zeer je eigen sterven te orkestreren, maar middelen uit de natuur tot je te nemen die een onomkeerbaar bewustzijnsverlies veroorzaken, waarna je wederom door versterving je leven beëindigd. En zo zullen er ongetwijfeld nog meer methoden voorbij gaan komen. Hoe dan ook: “De Vier Jaargetijden” faciliteert en/of begeleidt de wijze van autonasie die het beste bij jou past én die voor de jouw dierbaren het best passend en minst belastend is.
De procesvoorbereiding en realisatie van “De vier jaargetijden” hoeft niet veel tijd in beslag te nemen. Twee, hooguit drie jaar. Ik weet dat zo zeker, omdat ik vergelijkbare bouwprojecten van dichtbij heb meegemaakt. Het voorhanden budget bedraagt dertig miljoen euro. Voor het grootste deel aangedragen door de leden van CLW, maar ook van buiten de vereniging zullen velen lid willen worden van de vereniging van eigenaren van de faciliteit. De units waarmee gebouwd wordt en die samen de verschillende gebouwen vorm en inhoud geven, zijn mobiel waardoor er andere en daardoor meer ruimhartige wetgeving van toepassing is. Het laatste jaargetijde “de Winter” was in deze verhandeling het onderwerp van gesprek. Uit de andere drie seizoenen is ook inkomen te verwerven, waardoor het landgoed ruimschoots rendabel te maken is. Tot zover deze verhandeling op hoofdlijnen. Ben benieuwd naar jullie commentaar.